< Brautir borg og bjarleiir

Brautir borg og bjarleiir

2. Lgstokkar og lggng umfer krossgtum (okt 2004)

 

Samband strar kutkja og umfangs umferarmannvirkja

 

Samkvmt upplsingum vef Umferarstofu eru n um 125 s. bifreiar skrar llu hfuborgarsvinu ar af um 111 s. flksblar, 9 s. sendiblar, 1 s. hpferablar og um 4 s. vrublar (haust 2004).

 

Allir flksblar, og arme taldir nnast allir jeppar, falla innan strarmarkanna 2m h og 2m breidd og e.t.v. um rijungur sendibla (t.d. WW Transporter, rgbrau, er tpir 2m hvorn veginn venjulegri tfrslu og ar fyrir utan eru fjlmargir hinna minni sendibla str vi flksbla allt a 1,6m kant). Grft liti gtu v um 90 af hundrai allra bla rmast innan essara marka, 2 x 2 m, en e.t.v. um 95 af hundrai ef mia vri vi heldur rmri mrk, um 2,3 metra hvorn veginn.

Nr ll mislg umferarmannvirki taka mi af hinni 4,1m og breiddinni 2,5m, ea ar um bil, sem trustu strarmrkum kutkja. essi ml, og srstaklega hin mikla h, gera a a verkum a kostnaur vi mislg gatnamt, skeringar, brr, stokka og gng er mun hrri en myndi vera ella ef mia vri vi mrk sem nst bilinu 2 til 2,3 metrar, sem gtu anna allt a 90 til 95 af hundrai umferarinnar. Afleiingin er s a tiltlulega f umferarmannvirki taka til sn stran hluta fjrmagnsins mean vandinn hlest upp leystur annars staar og samgnguhntum jafnvel fjlgar fremur en fkkar og taka slys og hpp sinn toll eftir v.

a er spurning hvort herslurnar su ekki rangar hvort ekki mtti nta fjrmagni mun betur me v a mynda greiar srleiir um fyrirferarlitla stokka og gng er einungis tkju mi af hinum smrri blum, og allt a 90 til 95 af hundrai kutkja, og kmust hinir strri engu a sur leiar sinnar eftir sem ur, og raun ekki sur greiar eftir v sem umferarhntum og flskuhlsum fkkai.

Gatnakerfi yfirbori miast vi jafna umfer n teljandi hindrana gatnamtum. Vgi umferarljsa minnkar svo a mist m sleppa eim ea ba au skynjurum sem einungis hmluu umfer sjaldan rf vri , ea hinn bginn setja hringtorg gatnamt, e.t.v. me takmarkari ljsstringu. Allt fli umferarinnar verur v jafnara, hvort sem er ofanjarar ea nean, leiir vallt greiar og lausar vi umferarteppur annatmum. Enginn vri bundinn af v a fara srleiir um stokka ea gng enda allar hefbundnar leiir vallt opnar llum kutkjum.

 

Hindrunarlaust fli og ntni akreina

Ef umfer vri helmingi minni hannatmum einni mestu umferar Reykjavkur, Miklubraut, og slkt hi sama helstu krossgtunni, Kringlumrarbraut, myndu ll gatnamt auveldlega anna umferinni, svo a gera mtti hringtorg eim flestum ea setja upp flugri ljsastringu, ar sem hentugra tti skum ltils rmis, og annig draga strlega r rekstrum og slysum.

 

 

 

Einfldu mynd af srlei fyrir beinlnustrauma hindrunarlausu fli fyrir bla u..b. 2 til 2,3 metrar h og breidd og aan af minni. Einfld tvstefnulei lgi eftir miri braut. Leiin lgi um lgstokka ea lggngum undir gatnamtum en tengdist rum akreinum brautarinnar ess milli. gatnamtum vru hringtorg fyrir umfer yfir-bori ea fjgurra fasa umferarljs ar sem ekki vri rm fyrir hringtorg.

 

Einnar akreinar beinlnustraumar hindrunarlausu fli um lgstokka undir gatnamtum gtu rma htt helming umferar hannatmum, ea um 1800 bla akrein klukkustund mia vi bestu ntingu, sem svarar til 3600 bla tvstefnu. Ef rmlega annars eins fjldi bla fri hefbundna lei og um hringtorg gatnamtum, me minnst tvr akreinar til vibtar fyrir sig hvorri stefnu, ea sem svarai til um 1100 bla akrein klst, annai slk braut, sex akreina a lgmarki, allt a 8000 blum klst. Spr um umfer gatnamtum Miklubrautar og Kringlumrarbrautar ri 2024 gera r fyrir a um 46 s. blar fari um hvora braut fyrir sig slarhring. 8000 bla hmarksumfer klst. hannatma myndi v jafngilda rmlega sjtta hluta tlarar slarhringsumferar ri 2024.

 

ryggismrk

 

A86 hringhrabrautinn umhverfis Pars er veri a vinna a umfangsmiklum 5,5 km lngum gngum milli Rueil-Malmaison og Versala, vestur af Pars. Annar fangi verksins verur flginn tengingu milli A86-brautarinnar og A12-brautarinnar, fr Rueil-Malmaison suvestur til Bailly vestur af Verslum 4,5 km lngum gngum er eingngu vera tlu blum a hmarksh 2 metrar. Verur s hluti tveimur hum, me tveimur akreinum hvorri h, hvor h fyrir sitthvora akstursstefnuna. Full lofth verur um 2,7 metrar og akreinabreidd um 3,3 metrar. bil milli hmarkshar kutkja og lofts veri annig um 0,7 metrar, er um helmingur tlaur fyrir ljs og skilti. Fr h essum Parsargngum verur v um 2,3 til 2,4 metrar.

 

 

Hr er fjalla um llu minni umferar-mannvirki en hlist a v er varar str kutkja - mia s vi rmri ryggismrk. annig vri lgmarks fr h 2,7 metrar, sem stuttum stokkum jafngilti yfirleitt fullri lofth. ar sem rf vri skiltum og loftrstingu vri lofth aukin (ea stokkur dpkaur) sem v svarai, annig a lofth yri sem nst 3 metrar.

Hr verur mia vi nokku rm ryggismrk fyrir lgstokka og lggng. Heimil h og breidd kutkja vri 2,1 metri hvorn veginn (a frtldum speglum og loftnetum) en lgsta fr h aldrei minni en 2,7 metrar, sem stuttum stokkum jafngilti yfirleitt fullri lofth. lengri stokkum, ar sem rf vri skiltum, vegvsum og srstakri loftrstingu, vri lofth um 3 metrar, ar af vri fr h vallt a.m.k. 2,7 metrar yfir akreinum. Akreinabreidd vri almennt 3,75 metrar stuttum stokkum og sttt beggja vegna minnst 65 sm, t.d. undir gatnamtum, en a.m.k. 1,25 m rum megin lengri stokkum og gngum og akreinabreidd a lgmarki 3,6 metrar me 0,5 metra breiri eyju milli gagnstra akstursstefna. ar sem rf vri loftrstihlkum stokkum kmu eir jafnan uppundir lofti til hlianna, yfir sttt sem vri heldur breiari en loftrstibnaurinn annig a akreinabreidd skertist ekki eirra vegna. Loftrstihlkar gngum kmu hinn bginn upp undir hvelfingu fyrir miju.

Vegna ess hve fr h, 2,7 metrar, vri rm, myndi vallt vera ruggur agangur fyrir lgreglu-, sjkra- og tkjabla, og hina minni slkkvibla, rtt fyrir rtt rmlega 2ja metra heimila hmarksh fyrir almenna umfer. ar sem hinir strri slkkviblar kmust ekki lgstokka og lggng yru brunavarnir a vera meiri en ella, slkkvitki fleiri og annar slkur bnaur, auk ess sem flug reyk- og loftrstiop vru hf me reglulegu millibili og reykskynjarar tengdir beint vi brunaboa slkkvist. vri elilegt a slkkvili ri yfir srtbnum bl ea blum vegna bruna lgstokkum og lggngum, srstaklega fri slkum mannvirkjum fjlgandi, og myndu slkir blar engu a sur ntast vi nnur slkkvistrf.

mti kemur a eldhtta lgstokkum og lggngum vri til muna minni en hinum strri stokkum og gngum, vegna ess a hin strri kutki og eldfimari, sem mun lklegri eru til a valda miklum skaa, vru einfaldlega ekki til staar. Lgur kostnaur af lgstokkum og lggngum gerir einnig kleift a verja fjrmagni til mun fleiri umferarmannvirkja en ella. annig myndi samsvarandi fjrmagn og annars fri eitt mannvirki fyrir ll kutki ntast til a draga r slysum og lika fyrir umfer fleiri stum, auk ess sem meira fjrhagslegt svigrm gfist til a efla almenningssamgngur. En umferarmannvirki er tkju mi af mislgum umferarstraumum flksbla, bla er rmuust sem nst innan markanna 2,1 x 2,1 metri h og breidd, gtu kosta allt a v helmingi minna en hefbundin mannvirki fyrir ll kutki, jafnvel einungis um rijung egar um vri a ra tvstefnu tveimur srleiarakreinum sta fjgurra reina fyrir ll kutki, og gtu gagnast allt a 90% kutkja.

 

 

 

A vibttu rmi fyrir ljs, skilti og loftrstilagnir, ar sem rf vri lengri lg-stokkum, vri full lofth um 3 metrar. Heimil h kutkja vri um 2,1 metri en fr h a lgmarki 2,7 metrar sem jafngilti fullri lofth styttri stokkum. Samsvarandi fr h og lofth hefbundnum stokki fyrir ll kutki vri allt a v tveimur metrum meiri og slkt hi sama heildarbreidd mannvirkis.

 

 

 

Umfang lgstokka umfang strstokka

Graftrardpt getur veri allt a v tveimur metrum minni vegna lgstokks en vegna venjulegra djpra stokka og areinar hlutfallslega styttri sem svarar minni stokkdpt. S fjrbreiur, stuttur stokkur fyrir ll kutki borinn saman vi tvbreian lgstokk fyrir flksbla og ara minni bla, er tgrftur vegna strri stokksins um fjrfalt meiri en fyrir ann minni og m jafnan reikna me verulegum bergskeringum vegna stra stokksins en yfirleitt miklum mun minni vegna lgstokksins, jafnvel svo a bergskeringa vri vart rf. vru kostnaarsamar raskanir holrsum yfirleitt talsvert minni en ella og oft mtti komast alfari hj eim me v a hkka jafnframt yfirbor gatna lti eitt.

 

 

50 m langur, ca. 5 m djpur - heildarlengd mannvirkis um 250 metrar

tgrftur vegna fjrbreis stokks samt areinum gti numi um 20 til 25 s. rmmetrum, ar af e.t.v. 3 til 10 s. vegna bergskeringar. tgrftur vegna samsvarandi lgstokks vri allt a v helmingi minni og bergskeringar yfirleitt hverfandi litlar.

 

 

50 m langur, ca. 3 m djpur - heildarlengd mannvirkis um 170 metrar

tgrftur vegna tvbreis lgstokks samt areinum gti numi um 5 til 6 s. rmmetrum. Bergskeringar, einn drasti kostnaarliur vi stokkager, vru jafnan hverfandi ef nokkrar, vegna ess hve grunnir stokkarnir vru.

tgrftur vegna tveggja akreina lgstokks gti numi um rijungi til fjrungi af tgreftri vegna fjgra akreina strstokks. Bergskeringar, einn drasti liur vi ger stokka, vru jafnan hverfandi vegna lgstokks samanbori vi djpan, stran stokk, og mun sur yrfti a raska holrsum. Magn steypu og steypustyrktarjrns vegna tveggja akreina lgstokks vri nlgt rijungi af v sem fjrbreiur strstokkur krefist. hafa strstokkar veruleg hrif allt vegskipulag umhverfis, me rnum tilkostnai, fugt vi hverfandi hliarverkanir fyrirferarltilla lgstokka. A llu essu athuguu m tla a tvbreiur lgstokkur gti kosta nlgt rijungi af v sem fjrbreiur strstokkur legi sig - a metalinni frgangsvinnu umhverfis.

 

Ef stilla m kostnai vi umferarmannvirki svo hf a gti numi helmingi ea jafnvel allt a rijungi af v sem annars almennt er reikna me og nnast a uppfylltum smu skilyrum um verulega minni slysahttu samfara auknum umferarafkstum gefur augalei a v frekar m deila fjrmagninu fleiri stai og leysa annig marga samhangandi samgnguhnta einni samfellu.

 

Samanlagt verskurarml tveggja 35 fm lgganga me alls fjrum akreinum vri nokkru minna en verskurarml Hvalfjararganga, sem eru um 80 fm tveggja akreina kflum. Rger Kpavogs- og skjuhlargng miast vi tvenn 70 fm samsa gng fyrir ll kutki. Lggng, sem nnuu um 90 til 95 af hundrai allra kutkja, gtu veri helmingi minni a umfangi og kostnaur a sama skapi mun lgri en ella.

 

 

Straragreining kutkja

Einn mikilvgasti hluti srleia fyrir flksbla og ara minni bla, vri straragreining er kmi veg fyrir a bifreiar yfir heimilum mrkum fru um lgstokka og lggng. Akreinar srleianna yfirleitt reinarnar nst vegmiju vru greinilega merktar me skiltum er sndu heimila hmarksh og breidd, rma tvo metra (a frtldum speglum og loftnetum). Af sjlfu leiddi a breidd kutkja lgi yfirleitt innan rmra 2ja metra marka og myndi litlu mli skipta fein kutki vru lti eitt breiari. Breiddarmrk vru v einungis h sjnrnu mati kumanna, en skrt vri kvei um bann vi hjlhsum og tjaldvgnum.

Auk sjnrns mats kumanna vru harmrk jafnframt h mlingu skynjara er lgju yfir hverri srleiarakrein tveimur til remur stum ur en arein a stokk opnaist. Fyrir hvern skynjara vru tengd srstk vivrunarljs skammt framundan er blikkuu sfellt daufu gulu ljsi nema egar bl vri eki undir samsvarandi skynjara, a kviknai grnt ljs ef bll vri innan heimilla marka, annars rautt til merkis um a kumanni vri skylt a fra sig af akreininni auk ess sem h kutkis birtist skj. Myndu ljsin birtast kumnnum ekkan htt og hraavivarnarbnaur gerir, og raua ljssi blossa svipaan htt.

Vri hvorki vivrunar- og ljsabnai sinnt n rum merkingum, vri enn vibtarryggi til staar hlii me lausum, eftirgefanlegum armi 2,7 metra h me eftirgefanlegri gmmsvuntu u..b. 2,4 metra h yfir akreinininni, skmmu ur en arein a stokk opnaist, en kutki yfir eirri h myndu snerta svuntuna og um lei virkja sasta vivrunarljsi. Bifreiar me undangu fr almennum vimiunarmrkum, svo sem snjruningstki og slkkviblar allt a 2,6 metrar h ea ar um bil, vru me fjarstribnai er virkai opnara er sveigi svuntuna upp lrtta stu a h armsins.

 

Svo rm ryggismrk fyrir almenna h kutkja svo sem hr er mia vi ea um 0,6 metrar fyrir alla almenna umfer samt einfldum en skrum vivrunarbnai, myndi nnast tiloka httu a kutki rkjust upp undir stokkmunna.

Eftir v sem meiri reynsla fengist af ryggisrstfunum mtti e.t.v. huga a hkkun heimillar hmarkshar a 2,3 metrum ef snt tti a ekki slaknai ryggi. Samt sem ur mttu ryggismrk teljast rm, ar sem enn vru a.m.k. 0,4 metrar upp lgmarks fra h, 2,7 metra.

Kostnaur vi ryggisbna vri sralti hlutfall af eim fjrmunum sem annars myndu sparast vi ger lgstokka og lgganga srleium flksbla. Sparnaurinn myndi hinn bginn ntast til a lika fyrir umfer og ekki sst auka umferarryggi mun fleiri stum en ella auk ess sem fjrhagslegt svigrm skapaist til a efla almenningssamgngur. En v fremur sem almenningssamgngur ykjust ekki einungis hmluu r gegn umferaraukningu og drgju annig r umferarlagi heldur yru r sfellt sjlfbrari eftir v sem faregum fjlgai, m..o. rf fyrir fjrhagslegan stuning myndi fara sfellt minnkandi eftir v sem stuningur vri meiri byrjun.

 

hrif umfer og umhverfi

v er oft bori vi a gng og stokkar su frhrindandi og eigi v ekki heima borgarumhverfi. t fr umhverfislegu sjnarmii m a m vissulega til sanns vegar fra, srstaklega s horft til munna djpra og breira stokka og ganga, en er jafnframt horft fram hj v hve ung og mikil umfer yfirbori er frhrindandi fyrir alla ba og ekki sst gangandi vegfarendur. Me fltileium um lggng og lgstokka mtti va koma mesta umferarunganum af yfirbori og jafnframt lkka hmarkshraa um babygg og draga annig enn r slysahttu og minnka umferarni n ess a gna jafnframt umhverfinu me umfangsmiklum umferarmannvirkjum, ea fjrveitingarvaldinu fram r hfi. Eftir sem ur vri opin lei um gtur yfirbori fyrir hvern ann sem flli illa a fara um stokka og gng. rtt fyrir lgri hmarkshraa yfirbori gengi umfer almennt greiar fyrir sig vegna ess hve bifreium fkkai og ar me umferarhntum, jafnframt v a stokka- og gangaleiirnar vru einnig mun skjtfarnari en ef ll umfer vri yfirbori.

 

Me hringtorgum gefst mguleiki a gera helmingaskipt undirgng fyrir gangandi og hjlandi vegfarendur. Hver gangahluti er helmingi styttri en ella og gangvegur bjartari og me opnu svi miri lei. Fara m milli hvaa horna gatnamta sem er einum fanga. Me v a lyfta hringtorgi upp um allt a metra getur skbraut a ganggngum veri innan vi tuttugu metra lng lrttu umhverfi mia vi 8 til 10% halla gangstgs en halli akbraut a hringtorgi vri um 5%.

 

Lgi lgstokkur undir slkum gatnamtum, nean undirganga gangandi og hjlandi vegfarenda, vri mesta graftrardpt einungis um 5 metrar. Heildarlengd slks lgstokks samt areinum me 5% halla, myndi vera um 250 metrar.

Lgstokkar og lggng myndu flestu tilliti teljast verulega vnni umhverfinu en strstokkar og gng fyrir ll kutki, vegna ess hve stokk- og gangamunnar tkju lti rm samanbori vi hina strri munna. Anni lgstokkar og lggng mest allri umfer beinlnustraumum vru a fyrst og fremst hin strri kutki sem knin vru til a fara um leiir yfirbori, teljandi einungis lti brot allrar umferar, auk minni bifreia beygjustraumum.

Minni umfer yfirbori samfara hringtorgum gatnamtum og lkkuum hmarkshraa myndi stula a verulegri fkkun slysa, og alveg srstaklega hinna alvarlegri umferarslysa. Undirgng undir hringtorgin fyrir gangandi og hjlandi vegfarendur alls staar ar sem koma mtti eim vi, myndu gera a verkum a jafnvel minnstu brnum vri treystandi til a fara fylgdarlaust milli hverfa, gangandi sem hjlandi. En venjulegar gangbrautir falla frekar illa a hringtorgum og geta veri varasamar, srstaklega eim megin sem umfer kemur t r hring.

Hefbundin ljsastring gatnamtum, a ekki s tala um me allri umfer yfirbori, veitir oft takmarka og falskt ryggi, fyrir utan hve slk gatnamt eru frhrindandi fyrir alla gangandi sem hjlandi vegfarendur, oft me svo stuttum grnum tma a rtt ngir til a fara yfir gtu, hamli ekki beygjustraumar blanna ea snjruningshryggir vetrum. Jafnvel stlpu brn mega hafa sig ll vi a gta sn egar umfer er mikil ea skyggni slmt og fara me hlfum huga yfir slk gatnamt.

 

Heimildir:

Miklabraut-Kringlumrarbraut, Frumdrg-fangaskrsla. Reykjavkurborg/Vegagerin Jn 2003. (pdf)

Vefur Umferarstofu bifreiartlur

L'A86 - srlei smbla Pars

______________________________

Brautir borg og bjarleiir:

1. Tvskipting Sundabrautar um Elliarvog

2. Lgstokkar og lggng - umfer krossgtum

3. Miklabraut og krossgtur

 

oktber 2004

rni B. Helgason

 

prenta skjal

Rmanza: heim kvist